Chłonność mieszkaniowa obszarów uzupełnienia zabudowy (OUZ) a zapotrzebowanie mieszkaniowe – wyzwanie dla planowania przestrzennego stref podmiejskich. Przykład powiatu lubelskiego

Od lat wyzwaniem dla planowania przestrzennego w Polsce jest niski poziom pokrycia kraju miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego (MPZP). W ramach reformy systemu planowania przestrzennego z 2023 r. wprowadzono plan ogólny gminy jako nowy instrument planistyczny, którego integralną częścią są obszary uzupełnienia zabudowy (OUZ). W kontekście dynamicznej suburbanizacji powiatu lubelskiego, będącego strefą podmiejską Lublina, szczególnego znaczenia nabiera analiza luk w zabudowie mieszkaniowej OUZ. Celem niniejszej pracy jest ocena chłonności mieszkaniowej wyznaczonych OUZ w gminach powiatu lubelskiego oraz identyfikacja zróżnicowania chłonności pomiędzy gminami graniczącymi z Lublinem a gminami peryferyjnymi. Badanie obejmuje analizę potencjału inwestycyjnego terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową oraz ocenę ich zdolności do zaspokojenia zapotrzebowania na nową zabudowę. Hipoteza badawcza zakłada, że obszary uzupełnienia zabudowy (OUZ), wyznaczane zgodnie z procedurą określoną w Rozporządzeniu Ministra Rozwoju i Technologii z 2024 r. nie są w stanie w pełni zaspokoić zapotrzebowania mieszkaniowego w gminach podmiejskich, co sprzyja kontynuacji procesów rozpraszania zabudowy. Jednocześnie w gminach peryferyjnych chłonność wyznaczonych OUZ jest nie tylko wystarczająca do pokrycia prognozowanych potrzeb demograficznych, a nawet występuje w nadmiarze. Wyniki przeprowadzonej analizy wskazują na konieczność dalszej optymalizacji polityki przestrzennej, polegającej nie tylko na bardziej precyzyjnym wyznaczaniu OUZ, lecz również na odpowiednim doborze wskaźników urbanistycznych w planach ogólnych gmin. Takie podejście umożliwiłoby skuteczne ograniczanie rozlewania się zabudowy w strefie podmiejskiej, a zarazem wspierałoby rozwój przestrzenny obszarów peryferyjnych w sposób zgodny z zasadami zrównoważonego planowania.