ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO TRONG ĐÀO TẠO TRỰC TUYẾN TẠI CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOÀI CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM: THỰC TRẠNG, THÁCH THỨC VÀ GIẢI PHÁP CHIẾN LƯỢC

Trong bối cảnh chuyển đổi số giáo dục đại học diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence - AI) đang nổi lên như một công cụ then chốt, góp phần đổi mới mô hình đào tạo trực tuyến, nâng cao chất lượng giảng dạy và tối ưu hóa trải nghiệm người học. Tại Việt Nam, các trường đại học ngoài công lập, với đặc trưng về tính linh hoạt, áp lực cạnh tranh cao và nhu cầu tự chủ mạnh mẽ, đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải ứng dụng AI như một giải pháp chiến lược nhằm nâng cao năng lực đào tạo và vị thế học thuật. Tuy nhiên, việc triển khai AI trong đào tạo trực tuyến tại khối các trường này hiện vẫn còn thiếu tính hệ thống, chưa đồng bộ và đối mặt với nhiều rào cản về công nghệ, nhân lực, tài chính, quản trị cũng như khung pháp lý và đạo đức. Nghiên cứu này nhằm phân tích một cách toàn diện thực trạng ứng dụng AI trong đào tạo trực tuyến tại các trường đại học ngoài công lập ở Việt Nam, đồng thời nhận diện những thách thức cốt lõi và đề xuất các giải pháp chiến lược mang tính khả thi và bền vững. Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp hỗn hợp, kết hợp khảo sát định lượng với phỏng vấn các nhà quản lý, giảng viên và người học. Kết quả cho thấy, AI bước đầu được ứng dụng vào các lĩnh vực như hệ thống quản lý học tập thông minh, cá nhân hóa nội dung học tập, hỗ trợ học tập qua Chatbot và phân tích dữ liệu người học; tuy nhiên, mức độ khai thác còn hạn chế và chưa phát huy hết tiềm năng công nghệ. Trên cơ sở kết quả nghiên cứu và đối chiếu với các mô hình quốc tế, bài viết đề xuất khung giải pháp chiến lược bao gồm hoàn thiện thể chế, phát triển nguồn nhân lực số, đầu tư hạ tầng và dữ liệu, cũng như xây dựng hệ sinh thái AI trong giáo dục đại học ngoài công lập. Nghiên cứu không chỉ đóng góp về mặt học thuật cho lĩnh vực AI trong giáo dục đại học tại các quốc gia đang phát triển, mà còn cung cấp hàm ý chính sách và quản trị có giá trị thực tiễn cho quá trình đổi mới giáo dục đại học tại Việt Nam.